Trà sư – Bậc thầy Trà đạo

Mặc dù người dân xứ Phù Tang đã bắt đầu biết đến cây trà từ khoảng thế kỷ 12, nhưng một thời gian sau đó, việc thưởng trà mới được nâng lên một tầm cao mới và trở thành nghệ thuật Trà đạo, trong đó, có phần cống hiến rất nhiều của các bậc trà sư – những người đã cống hiến rất nhiều không chỉ cho Trà đạo mà còn cho nhiều ngành nghệ thuật khác ở Nhật Bản. Trên thực tế, khó tìm ra một ngành nghệ thuật nào ở Nhật không mang dấu ấn thiên tài của các trà sư, từ nghệ thuật kiến trúc, gốm sứ cho đến hội họa.

nghe-thuat-tra-dao-nhat-ban_1

Có thể nói, lịch sử phát triển Trà đạo Nhật Bản gắn liền với các trà sư, trà nhân nổi tiếng, chính họ là những người đã nâng tầm Trà đạo thành một văn hóa, một nghệ thuật của cõi nhân sinh. Thuở ban đầu, các trà nhân pha trà theo cách riêng của mình, nhưng sau đó họ đã bắt đầu nhất trí để sáng tạo ra cách pha trà chung. Trong đó, những phái khác nhau cũng chỉ khác nhau ở nghi thức pha trà, còn “đạo” trong trà là duy nhất, tóm gọn trong 4 chữ Hòa – Kính – Thanh – Tịnh.

Song song với sự phát triển của trà đạo, những trà sư nổi tiếng cũng góp phần không nhỏ trong việc cách tân nền kiến trúc cổ điển cũng như cách trang trí nội thất ở Nhật, từ đó tạo nên một phong cách mới mẻ, ảnh hưởng tới cả việc xây dựng cung điện, đền đài ở Nhật từ sau thế kỷ XVI. Không những vậy, một trong những trường phái hội họa lớn nhất ở Nhật cũng đã khởi nguồn từ trà sư Honami Koetsu – một nghệ sĩ sơn mài nổi tiếng đồng thời là nghệ nhân gốm tài năng. Toàn bộ trường phái nghệ thuật Korin là sự biểu hiện của Trà đạo, trên đại thể, trường phái này lúc nào cũng thể hiện được sức sống của tự nhiên.

Tuy nhiên, ảnh hưởng mạnh mẽ nhất của các trà sư đối với xứ hoa anh đào chính là trong đời sống và phong cách hành xử của người Nhật. Tác động này không chỉ rõ nét trong các tập quán xã hội lịch sự, mà còn trong việc sắp xếp mọi chi tiết nhỏ nhặt trong cuộc sống. Nhiều món ăn ngon được trà sư nghĩ ra và trình bày, cách ăn mặc trang nhã cũng chịu ảnh hưởng ít nhiều từ lời dạy của trà sư. Trà sư bồi đắp đức tính ưa chuộng sự giản dị bẩm sinh của dân tộc Nhật, và giúp người Nhật học cách cảm nhận cái đẹp trong sự khiêm nhường. Thông qua sự giáo huấn của các trà sư, phong cách Trà đạo đã đi vào cuộc sống của mọi người Nhật Bản.

20042012mbtTRAsp4_df342

Hầu như tất cả những bậc trà sư Nhật Bản đều không chỉ là một nghệ sĩ mà chính bản thân họ cũng là một nghệ thuật – đó cũng là quan điểm mỹ học của Thiền. Chính vì vậy, họ luôn điều chỉnh sinh hoạt của mình theo những chuẩn mực tinh tế. Trong mọi trường hợp, họ chú ý giữ tinh thần thanh tịnh và sự hòa hợp với thiên nhiên sự vật chung quanh. Kiểu dáng, màu sắc, trang phục, sự cân bằng của cơ thể, dáng đi đứng … tất cả đều thể hiện nhân cách nghệ thuật của con người.

tra-dao-nhat-ban

Một nét đẹp đầy nghệ thuật nữa của các trà sư chính họ sẵn sàng sống với cái đẹp, sự thanh cao cho đến phút cuối cùng của cuộc đời. Họ, hơn ai hết, cũng hiểu rõ sự vô thường của thế sự, của cuộc đời, nên luôn mang tâm thế sẵn sàng về chốn hư vô.

Theo Hoàng Trà

Bài viết liên quan

images829868_IMG_7949

Gốm Đông Triều – Những nét đẹp văn hóa xứ than

145043267745

Những loại đất nguyên liệu làm ấm Tử Sa

a-chinese-porcelain-famille-rose-jar-w-cover-and-a-bowl-w-cover-1920th-c-1

Sơ lược về gốm sứ Trung Quốc